Hasar gören aracın onarım süresi boyunca kullanılamaması ya da işletilememesi sebebiyle ortaya çıkan zarar, ticari araçlarda (taksi, otobüs, servis, minibüs, filo araçları ve diğer ticari araçlar) kazanç kaybı tazminatının konusunu oluşturmaktadır. Belirmek gerekir ki, trafik kazası sebebiyle hasar gören ticari aracın onarım süresince çalıştırılamaması sebebiyle oluşan “kazanç kaybı”, trafik sigortası kapsamı dışında kalmaktadır.
Kazada kusuru bulunan araç sahibi ve sürücüsü müteselsil olarak sorumludur. Diğer bir deyişle, kusurlu aracın sahibi ile kaza anındaki sürücüsü birbirinden farklı kişiler ise araç sahibi Türk Borçlar Kanunu’na göre malik sıfatı ile, sürücüsü ise işleten sıfatı ile sorumludur.
Bu durumda uygulamada sık kullanılan yol sorumlu kişilere karşı, başka bir ifadeyle, araç sahibi ile araç sürücüsüne kazanç kaybı tutarı kadar icra takibi başlatmaktır. İcra takibine esas alınacak tutar ise genellikle kara araçları branşında ruhsat sahibi sigorta eksperlerinin kazanç kaybı tazminatının tespiti için düzenlediği rapor ile belirlenir. Ancak bu rapor kazanç kaybı tazminatının talebi için zorunlu bir yol olmayıp talep edilecek tutarın tespiti için dayanak belge hükmündedir.
Peki hangi araçlar ticari araçtır ? Ticari araçlar şahsi kullanım amacı taşımayan yük taşıma, yolcu taşıma gibi ticari bir amaçla kullanılan veya kullandırılan araçlardır.
Taksi, otobüs, dolmuş gibi ilk akla gelen ticari araçların yanı sıra Yargıtay kararları ile filo araçları da ticari araç olarak kabul edilmekte olup herhangi bir filo kiralama şirketinden kiralanan bir araca kusurlu bir şekilde çarpıldığı takdirde kazanç kaybı yine gündeme gelecektir.
Her ne kadar filo araçları için filo şirketlerinin her zaman hazırda ikame araç bekletmeleri ve kaza olduğunda ikame araçları devreye sokarak herhangi bir gelir kaybına uğramadıkları ileri sürülse de Yargıtay’ın güncel tarihli kararı ile kazaya karışan aracın tamir süresince filo şirketine ait başka bir aracın kiracı firmaya tahsis edilmiş olması ve tahsis edilen ikame aracın başka kira sözleşmesine konu olamaması nedeniyle ilgili filo şirketinin kazanç kaybına uğradığı kabul edilmiştir.
Kazanç kaybı tazminatı talebinde dava zamanaşımı süresi ise 2 yıldır. Geriye dönük olarak iki yıl içinde kaza yapmışsanız kazanç kaybı talebinde bulunabilirsiniz.
Diğer yandan kaza anında kusur ticari aracı kullanan kişide ise pek tabii bu tazminat talep edilemez. İki taraf da kusurlu olduğu takdirde, örneğin kusurlar yüzde 50-50 ise ticari araç sahibi kazanç kaybının yarısını talep edebilir.
